| |
Heel-Nederland een vorm van irredentisme in de Lage Landen
Het irredentisme is in haar oorspronkelijke zin een Heel-Italiaans staatkundig streven, wier aanhangers zich in een grote beweging verenigd hebben welke na het Risorgimento en de eenwording van Italië in 1861, alle gebieden, waar een Italiaanstalige bevolkingsgroep leefde, bij Italië wilde inlijven. De term is afgeleid van de woorden Italia irredenta, "het (nog) niet teruggewonnen (deel van) Italië". Vooral Zuid-Tirol en Dalmatië met Istrië werden voorwerp van het irredentisme. Deze gebieden maakten ten tijde van de Italiaanse eenwording nog deel uit van Oostenrijk-Hongarije. Pas in 1915 met het sluiten van het Pact van Londen en het Verdrag van Rapallo in 1920 kwamen deze gebieden aan Italië, waarmee het irredentisme belangrijke doelstellingen verwezenlijkt zag. Triëst wordt gezien als centrum van het irredentisme.In algemene zin wordt met irredentisme verwezen op een situatie waarin een grote etnische minderheid in een land zich meer identificeert met een ander - naburig - land. Zo vormden de Sudetenduitsers in Tsjechoslowakije een irredenta. Ook het Frans-Duitse conflict rond Elzas-Lotharingen, de Fins-Russische kwestie rond Karelië en stromingen zoals het Heelneerlandisme aangaande een eenheidsstreven op cultureel-historische grondslag, kunnen als irredenta-vraagstukken beschouwd worden. In de geschiedenis zijn irredentistische bewegingen, zichzelf aanstellend als voogd over de lijdende minderheid, vaak speelbal geweest van vereffeningen tussen de beide staten waartussen de loyaliteit van de minderheid zich beweegt. |
|
|
